Gezond

Enkele weken geleden berichtte Trouw over een onderzoek van het King’s College London naar de lichamelijke effecten van kijken naar kunst. Vijftig proefpersonen bekeken twintig minuten lang schilderijen van Gauguin, Manet en Van Gogh. De helft van de groep zag de originelen, de rest kreeg replica’s te zien.

Opvallend genoeg daalde bij de groep die naar de echte kunst keek het stresshormoon cortisol met gemiddeld tweeëntwintig procent. Bij de controlegroep die de replica’s bekeek daalde dit met acht procent. Bovendien namen bij de echte-kunst-kijkers de ontstekingsbevorderende cytokines af met achtentwintig procent, terwijl deze bij de controlegroep gelijk bleven. Het lijkt er op dat echte kunst kalmerend werkt en daarmee goed is voor het lichaam. Volgens de onderzoekers zou dit, in combinatie met de vermindering van het stresshormoon, kunnen leiden tot gezondheidsverbetering op vele terreinen, van angst en depressie tot diabetes en hartziekten.

Bij de groep die naar de echte kunst keek, daalde het stresshormoon met gemiddeld tweeëntwintig procent

Het positieve effect van het kijken naar kunst, zal voor vele kunstuitingen gelden, ook de hedendaagse. Van belang lijkt het feit dat het om de originele kunstwerken gaat. Die waar de energie van de maker inzit en nog is te bespeuren, stel ik me voor. Of de kunstenaars door het maken van hun kunst gezonder worden, is niet bekend. Dat hoeft niet noodzakelijkerwijs het geval te zijn. Om bij de bekeken kunstenaars in de proef te blijven: het is alom bekend dat Van Gogh in slechte gezondheid verkeerde en ook Manet en Gaugin kampten met ernstige gezondheidsproblemen.

Of de kunstenaars door het maken van hun kunst gezonder worden, is niet bekend

Over de gezondheid van kunstenaars kwam ik een ander interessant bericht tegen. Na een langlopende proef in Ierland met een basisinkomen voor beeldend kunstenaars en musici, bleek dat een wekelijkse uitbetaling van een bescheiden inkomen (325 euro) een positief effect heeft gehad op de mentale gezondheid van de deelnemende proefpersonen. De uitslag was eenvoudig: de kunstenaars en musici maakten zich minder zorgen over geld en konden zich daardoor beter concentreren, waarmee hun productiviteit en daarmee de kwaliteit van hun werk toenamen.

een bescheiden basisinkomen bleek een positief effect heeft gehad op de mentale gezondheid van kunstenaars

Goh. Dus kunstenaars en musici die een basisinkomen ontvangen worden gezonder, maken meer en beter werk, en van dat werk worden de toeschouwers op hun beurt gezonder. Geen verliezers. Ook de belastingbetaler verliest niets. Uiteindelijk bleek namelijk dat voor elke euro die de Ierse overheid spendeerde aan de basisinkomens, de maatschappij 1,39 euro terugkreeg. In die berekening zijn de te verwachten vermindering van zorgkosten door een groter welbevinden van zowel de makers als de kijkers niet meegenomen.